Öncelikle menopoz döneminde bahsettiğimiz riski yükselen kalp damar hastalıklarını önleme amacıyla ilaç kullanımı şu anki bilimsel verilere göre yanlıştır. Çünkü menopoz döneminde kullandığınız hormonal tedaviler hastanın kalp damar hastalıkları riskini azaltmaz. Ayrıca bilinmelidir ki çarpıntı,terleme,sıcak basmaları gibi şikayetleri olan hastaların menopoz kalp damar hastalıkları riskleri de bu şikayetleri olmayan veya daha hafif olan hastalara göre daha yüksektir. Özellikle uyku problemi yaşayan, uyku sırasında sıcak basmaları şikayeti olan hastalar bilmelidir ki beyin ve kalp damar sağlığı daha riskli durumdadır.

Hangi durumlarda hormon tedavisi kullanılabilir? 

• Çarpıntı, terleme, sıcak basmaları,uykusuzluk, psikiyatrik belirtilerin şiddetli olduğu durumlar. Bu en önemli ve sık kullanım amacıdır.

• Vajinal kuruluk, yanma, cinsel ilişkide ağrı, idrar yapma zorluğu gibi belirtiler. 

• Osteoporozdan korunma veya osteoporoz tedavisine destek amaçlı. Osteoporoz un uzun süreli tedavisi için kemiğe daha spesifik ilaçlar kullanılmalıdır. 

• Hipofiz bezi hastalıkları, cerrahi olarak overlerin alınmış olduğu durumlar.

• Erken menopoz veya yumurtalık rezervlerinin herhangi bir sebeple erken tükenmiş olduğu durumlar.

   

  Tedavide hormon tedavisi mümkün olan en düşük dozda ve en kısa süreli verilmelidir. 

   

   

Hormon Tedavisinin Riskleri ve Avantajları

• Menopozda Hormon tedavisi kalp damar hastalıklarından korunma amaçlı kullanılmamalıdır. Bu konudaki bilimsel veriler sınırlıdır. 

• Diyabet, obezite, kolesterol yüksekliği, kalp damar hastalığı, sigara içimi olan veya bu konularda riskli olan hastaların menopozal hormon kullanması önerilmez. 

• Diyabet, obezite, kolesterol yüksekliği, kalp damar hastalığı, sigara içimi olan hastalarda Hormon tedavisi kullanımı emboli( pıhtı atma ) riski ARTAR. 

• Menopoz döneminde hormon tedavisi meme kanseri riskini hafifçe arttırır bu nedenle kendi kendini elle muayene, mamografi ve meme ultrasonu takipleri daha özenle yapılmalıdır. Bununla birlikte bu hastalarda kolon ve rektum kanser riski de hafifçe azalır. 

• Osteoporoz ve osteoporoza bağlı kırık riski azalır. 

Görüldüğü gibi menopoz döneminde hormon kullanımının avantajları ile beraber bazı riskleri ve dezavantajları da bulunmaktadır. Konu ile ilgili hasta ve hekim birlikte karar vermelidir. 

VTE: Emboli riski 

DM:  Tip 2 diyabet

KVH: Kalp damar hastalıkları 

Menopozal Hormon Tedavisinin Veriliş Yolu ve Risk Değerlendirilmesi

https://reference.medscape.com/calculator/37/acc-aha-cv-risk-calculator-2013

Yukarıda verdiğimiz link bir çok kalp damar hastalık risk değerlendirilmesi hesaplama sistemlerinden birisidir. Burada istenilen bilgiler girilerek önümüzdeki 10 yılda risk oranı ortalama olarak hesaplanır. Bu risk hesaplaması sonucunda;

1. Hastanın 10 yıllık kalp damar hastalık riski düşük kategoriye giriyorsa hormon tedavisi hasta ve hekimin birlikte kararıyla verilebilir. 

2. Hasta orta riskli kategorisine giriyor ise ve karar hormon kullanımı yönünde ise ağızdan değil cilt altı kullanılan preparatlar seçilmelidir.

3. Hasta yüksek risk kategorisine giriyor ise menopozal hormon kullanımı önerilmez. 

Hangi Hastalarda Cilt Altı Menopozal Hormon Tedavisi Daha Avantajlıdır? 

• Tromboz riski olan hastalar

• Kolesterol seviyeleri yüksek olan hastalar

• Obezite durumu olan hastalar

• Diyabet ve Hipertansiyon hastalığı olan hastalar

• Sigara içen hastalar 

ÖZET

Menopozal Hormon Tedavisinin Faydaları

• Çarpıntı, terleme, uyku bozuklukları, sıcak basmaları, psikiyatrik belirtiler gibi şikayetleri azaltır. 

• Sık idrara çıkma, vajinal kaşıntı, cinsel ilişkide ağrı, vajinal kuruluk gibi şikayetleri azaltır

• Kemik kırıkları, kolon ve rektum kanserleri diyabet riskini azaltır.

Menopozal Hormon Tedavisi Riskleri

• 10 yıl ve üzerinde bir süredir menopozda olan veya 60 yaşından daha yaşlı olan hastalarda kalp damar hastalıkları, inme, emboli ve meme kanseri riskini arttırır. 

• Safra kesesi hastalıkları riski artar

Bitkisel Östrojen İçeren Hormon Tedavisi Güvenli mi? 

Fitoestrojenler yani bitkisel olarak elde edilmiş östrojenlerin içeri, saflık derecesi, kesin dozaj bilgileri, yan etkileri, hasat ve işleme süreci standart bilgileri black cohosh (karayılan otu) , flaxseed (keten tohumu) gibi ürünler bilimsel olarak henüz tavsiye edilemez.